مواد غذائي با كالري منفي

در مبحث قبل در مورد تفاوت انرژي مورد استفاده در ورزشهاي هوازي و تمرين با وزنه مختصري اشاره كردم در مورد انواع انرژي ها نحوه استفاده بدن و نوع ذخيره آنها بيشتر توضيح مي دهم .

كالري مورد نياز بدن از مواد غذائي كه مصرف مي كنيم به دست مي آيد و مواد غذائي را به دو گروه درشت مغذي و ريزمغذيها تقسيم مي كنند درشت مغذيها شامل پروتئين – چربي و كربو هيدراتها مي شوند و ويتامين ها و مواد معدني كه انرژي توليد نمي كنند ولي در ساختمان بدن و متابوليسم و فرآيندهاي ساخت وساز بدن نقش دارند را ريز مغذي ها مي نامند.

بدن مي تواند از هر كدام از درشت مغذي ها توليد انرژي كند اما يك گرم چربي تقريبا دو و نيم برابر پروتئين و كربو هيدراتها انرژي توليد مي كند. مهمترين منبع انرژي بدن از كربو هيدراتها است نان – برنج – ذرت كه قسمت اصلي غذاي مردم جهان را تشكيل مي دهد و مثالهاي خوبي از كربو هيدراتها هستند كه البته كربو هيدراتهاي پيچيده يا مركب ناميده مي شوند و كربو هيدراتهاي ساده قندها هستند . تمامي كربو هيدراتها پس از هضم و جذب به قند ساده گلوكز تجزيه مي شود ( به غير از فروكتوز (قند ميو ه ها ) و لاكتوز (قند شير ) كه مستقيما در فرايند توليد انرژي دخالت دارند و به گلوكز تجزيه نمي شوند) . و مقدار مازاد قند خون به صورت گليكوژن در كبد و عضلات ذخيره مي شود و البته وقتي كه ذخائر گليكوژني كبد و عضلات پر باشد قند مازاد خون توسط هورمون انسولين به صورت چربي ذخيره مي شود.

بدن ما از سه نوع سيستم انرژي مي تواند استفاده كند 1- فسفاژن 2- گليكوژن اسيد لاكتيك 3- هوازي

سيستم فسفاژن سريعترين و در دسترس ترين سوخت عضله است كه مستقيما سلولهاي عضلاني بدون واسطه از آن استفاده مي كند و حداكثر دوام آن كمتر از 30 ثانيه است ( مثال خوبي از اين نوع انرژي هجوم آني يك دروازه بان به سمت توپ است) بعد از آن بدن براي تامين انرژي از ذخائر گليكوژني استفاده مي كند كه البته غيرهوازي و با توليد اسيد لاكتيك و حدود  3 تا 5 دقيقه تامين انرژي مي كند (درد شديد عضله و ناتواني در تمرينات با وزنه يا دويدن سريع ناشي از تجمع اسد لاكتيك و تهي شدن عضلات از ذخيره گليكوژن است)  تنها سيستمي كه از اسيدهاي چرب و در مجاورت اكسيژن استفاده مي كند سيستم انرژي  هوازي است كه براي مدت زمان طولاني و البته با شدت كم مي تواند انرژي سلولهاي عضلاني را تامين كند  دويدن با سرعت كم – دوچرخه سواري – شنا به مسافت طولاني همه تمرينات ورزشي مناسب براي كاهش وزن هستند .

همانگونه كه در بالا اشاره كردم گليكوژن شكل قابل ذخيره گلوكز براي توليد انرژي است اما در دو قسمت ذخيره مي شود كبد و عضلات – هنگام تمرينات ورزشي شديد از ذخائر گليكوژن عضلات و در هنگام شب و براي انرژي مورد نياز اعمال حياتي بدن از ذخائر كبد برداشت مي شود .

حتما شنيده ايد كه گفته مي شود كه خوردن انگور در شب موجب چاقي و هنگام صبح موجب لاغري مي شود دليل علمي اين مطلب اين است كه عمده قند موجود در انگور فروكتوز است كه در كبد متابوليزه مي شود و قابليت ذخيره به صورت گليكوژن را ندارد و چنانچه ذخائر قندي كبد پر باشد به تري گليسريد تبديل خواهد شد .